Avokado Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır | Nerede Yetişir?

Defnegiller familyasına ait olan avokado, ana vatanı Orta Amerika olan egzotik bir meyvedir. Tropik ve subtropik iklim koşullarında yapılan avokado yetiştiriciliği dünyada toplam 5 kıtada ve 74 ülkede yapılmaktadır. Bilim dünyasında Persea Americana olarak anılan avokado,  hem kolay yetişmesi hem de az maliyet ile çok getiri bırakması nedeni ile ülkemizde de son yıllarda popüler olan tarım çeşitleri arasında yerini alır. Avokado yetiştiriciliği nasıl yapılır ve uygun iklim koşulları nelerdir gibi sorular son dönem avokado yetiştirmek isteyen girişimcilerin en sık araştırdığı konular arasında yer alır. Avokado nasıl yetiştirilir ve ne kadar getiri bırakır gibi sorulara yanıt bulan ve avokado yetiştiriciliğine başlayan çiftçi sayısı son dönem oldukça artmıştır.

Avokado Yetiştiriciliği
Avokado Yetiştiriciliği

Avokado, özellikle son yıllarda ülkemizde de yetiştirilmeye başlanmıştır. Tarım anlamında ihtiyacı olan uygun topraklara sahip olması ve masrafsız olması nedeni ile birçok yeni ziraat girişimcisinin ilk tercihleri arasında bulunur. Hem evde hem de tarlada yetiştirilebilen avokado meyvesi, yetiştirme aşamasında sabır isteyen, hasat zamanı geldiğinde de çiftçisini odlukça memnun eden bir egzotik meyvedir.

 

Avokado Yetiştiriciliği

Avokado nasıl yetiştirilir
Avokado nasıl yetiştirilir

Avokado son derece özel bir meyvedir. Ağaçta yetişen bu meyvenin ağacı dört mevsim yeşil kalır. Birçok yeni girişimcinin ilgisini çeken avokado yetiştiriciliği hem ekonomik nedenler ile hem de hobi nedeni ile tercih edilebilir. Her yaştan insanın zevk duyacağı bir iş olan tarımda en güzel getiriye sahip egzotik meyveler arasında yer alır. Avokado yetiştiriciliği ile yıl bazında oldukça ciddi rakamlarda kâr elde etmek mümkündür.

Avokado bitkisinin boyu genelde 6 metre ile 20 metre arasındadır. Bu bitkiler birçok durumda yayvan özellikler ile gelişim gösterirken bazı durumlarda da dikey uzama özelliğine sahip olabilir. Farklı büyüme özelliklerinden dolayı avokado ağaçları arasında büyük farkların bulunması normaldir.

Avokado yetiştirmek isteyen ancak nereden başlaması gerektiğini bilmeyen çiftçiler avokado tohumu elde ederek ve uygun ekim alanı tercih ederek avokado yetiştirme işlemine başlayabilir. En çok yetiştirilen avokado türleri;

  • Bacon,
  • Zutano,
  • Ettinger,
  • Fuerte,
  • Hass’tır.

Ülkemizde de bu türler çiftçilerin tercih ettikleri çeşitler arasında yer alır. Avokado yetiştiriciliği konusunda deneyimi olmayan çiftçiler ekim, dikim, sulama ve hasat gibi aşamalar hakkında bilgi sahibi olarak avokado yetiştirme işine girebilir ve başarılı bir hasat getirisi elde edebilirler.

 

Avokado Nasıl Yetiştirilir?

Avokado hem fideden hem de çekirdekten yetiştirilebilen bir meyvedir. Avokado nasıl yetiştirilir sorusuna cevap arayan çiftçiler tercihleri halinde fide satın alabilir ya da numune avokadolara sahip olarak çekirdeklerinden üretime geçebilirler.

Fide dikimi ile avokado yetiştiriciliği yapmak isteyen çiftçiler, uygun fiyatlar ile elde ettikleri fideleri tarlaya direk olarak ekerek yetiştirme işlemine başlayabilirler. Fide dikiminde fazla bir aşama bulunmadığından ekim işlemi oldukça kolay gerçekleşir. Tarla veya bahçe içerisinde eşit mesafeler ile dikilecek olan fidelerin sulanması ile ekim işlemi kolayca son bulur.

Avokado yetiştiriciliği için tohum yöntemini tercih edecek olan çiftçiler avokadoların içlerinde bulunan çekirdekleri uygun koşullarda saklayarak ekim için değerlendirebilir.

 

Avokado Ekimi ve Dikimi

Avokado üreticiliğinde çiftçilerin verim alabilmesi için her koşula uyum sağlayacak bölgeleri tercih etmeleri gerekir. Avokado ekimi ve dikimi sırasında mutlaka fideler 7×7 metre ya da 6×6 metre aralıklar ile dikilmelidir. Eğer çiftçi daha fazla ürün hasat etmek için daha sık ekim yapmayı planlıyorsa bu durumda mutlaka ağaçları büyüme aşamasında takip ederek gerekli budama işlemini yapmalıdır.

Dikim esnasında öncelikle bahçe ve tarlada ana hatların belirlenmesi gerekir. En uzun ve düzgün kısımdan yapılacak olan bu dikim belirleme işlemi ile mesafeli ağaç dikimi işlemi mümkün olur. Çiftçiler her bir aşamaya dikkat ederek sezon sonunda oldukça başarılı bir avokado yetiştiriciliği yapabilir.

Avokado fidelerini dikme aşamasında derinlik de verimi doğrudan etkileyen bir koşuldur. Dikim aşamasında tercih edilen zeminin en az 60 cm derinliğe sahip olması ve kökün 60 cm derinde bulunması gerekir.

 

Avokado Gübrelemesi ve Budaması

Avokado meyvesinin ekim ardından tek ihtiyacı olan şey gübre ve sudur. Avokado gübrelemesi ve budaması için en önemli dönem yaz mevsimidir. Özellikle Ağustos ve Temmuz aylarında avokado ağaçlarının olabildiğince fazla sulanması gerekir. Suyun gerekenden az verilmesi durumunda ağaçta meyve dökülmesi problemi meydana gelir ve alınacak olan verim yarı yarıya düşer. Çiftçiler suyu bol tutarak istedikleri ve hedefledikleri hasat tonajına ulaşabilirler.

İlk avokado ekimi yapıldıktan sonra çiftçiler toprağa gübre vermeye başlarsa son derece lezzetli ve olgun avokadolar yetiştirebilirler. Toprak için en önemli gübre maddesi azottur. Özellikle meyvelerin olgunlaşma evresinde toprakta aşırı derecede azot ihtiyacı olur. Her yıl belirli dönemlerde yapılacak azot takviyesi ve gübreleme toprağın daha yüksek verim vermesini sağlar. Avokado yetiştiriciliği yapmak isteyen çiftçiler toprağı test ettirerek tam ihtiyaç olan gübre karışımını elde edebilir ve uzun yıllar aynı topraklarda avokado yetiştirebilirler.

 

Avokado Türkiye’de ve Dünya’da Nerede Yetişir?

Avokado tropikal meyveler sınıfında yer almasına rağmen, Türkiye koşullarında da yetiştirilebilen bir meyvedir. Genel olarak narenciye yetiştirmeye uygun her toprakta avokado da yetiştirilebilir. Çiftçilerin öncelikli tercihleri arasında yer alan narenciyelere son dönemlerde avokado meyvesi de eklenmiştir. Türkiye’de avokado nerede yetişir sorusunun cevabı tartışmasız Ege ve Akdeniz bölgeleridir. Elverişli iklim koşulları ve verimli toprakları nedeni ile bu bölgelerde avokado ekimi için sayısız uygun tarım alanı bulunur. Avokado yetiştiriciliği yaparak gelir elde etmek isteyen çiftçiler ve yeni girişimcileri bu bölgelerden tercih edecekleri tarım alanlarında avokado yetiştiriciliği yapabilirler.

Avokadonun narenciyeden tek farkı avokadonun çok fazla soğuğa dayanamamasıdır. Soğuk karşısında güçsüz olan bu meyve eğer korunaklı şartlar oluşturulmazsa büyüme aşamasında istenilen gelişime sahip olmayabilir.

Avokado dünyada nerede yetişir sorusunun cevabı da yine tropikal iklim koşullarına sahip olan şehirler olarak verilebilir. Dünyada avokado yetiştiren ülkeler;

  • Meksika ( Avokadonun ana vatanı olarak bilinir),
  • Şili,
  • Amerika birleşik Devletleri,
  • Peru,
  • Güney Afrika,
  • İspanya,
  • İsrail,
  • Avusturalya,
  • Kenya,
  • Yeni Zelanda,
  • Fas,
  • Arjantin,
  • Yunanistan,
  • Dominik Cumhuriyeti,
  • Asya ve diğer Güney Amerika ülkeleri olarak sıralanabilir.

 

Avokado Ne Zaman Ekilir?

Avokado yetiştirmek isteyen çiftçiler için en uygun ekim zamanı ilkbahardır. Avokado ne zaman ekilir diye merak eden çiftçiler iklim koşullarına göre Mart ile Nisan aylarında ekim işlemine başlayabilirler. Eğer ekilecek olan bölge don görmüyorsa bu durumda ekim için sonbahar mevsimi de tercih edilebilir. Ancak bir kere don vuran fidelerin tekrar ürün vermesi mümkün olmadığından çiftçiler hava koşullarına dikkat etmelidir.

Ekim işleminin koşullara uygun şekilde sağlanmasının ardından çiftçiler toprağa ilk can suyunu vererek bu işlemi sonlandırabilirler. Ekim aşamasının ardından toprak bakımı ve budama gibi işlemler ile sezon sonunda verimli bir hasat sağlayabilirler.

Okuyunuz: Ananas Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?

Avokado Hasat Zamanı

Avokadonun olgunlaştığı dönemlerde yeşil olan sapları sararır ve kızarık bir görünüm alır.  İçi yetişen ve yenecek kıvama gelen avokadolar bu belirtiler ile anlaşılabilir.  Parlaklığının azalması ile de artık avokado meyveleri hasat edilebilir. Avokado hasat zamanı olarak bilinen zaman ülkemizde Ağustos’tur. Bu aylarda gelişimini tamamlayan avokadolar hasat edilebilir.

Avokado hasat edilirken meyveye zarar vermeden toplamak oldukça önemlidir. Bu nedenle sapları titizlik ile kesilmeli ve kesim aşamasında bir miktar uzun bırakılmalıdır. Avokado toplanırken eğer saplara özen gösterilmez ve hatta dipten hasat edilirse, sapı olmayan avokadolar erken dönemde sap kökünden çürümeye başlar. Bu durum da çiftçiler açısından zarar anlamı taşır.

Avokado meyvesi değer zamanından önce hasat edilirse, bu durumda da meyvede buruşma görülür. Buruşan meyvelerin kalitesi düşer ve zamanla kararmaya başlar. Bu nedenle sabretmek ve hasat için meyvenin olgunlaşmasını beklemek gerekir. Toplama döneminin ardından bir süre avokadolar dinlendirilerek tam anlamı ile olgunlaştırılabilir. Ardından da tüketici pazarlarına sevk edilmek üzere yola çıkartılır.

 

Avokado Yetiştiriciliği Getirisi

İlk başta zevk için avokado yetiştiren birçok üretici artık bu işi geçim kaynağı olarak yapmaktadır. Avokado yetiştiriciliği ile 8 yılın sonunda bir ağaçtan yaklaşık olarak 500 adet avokado toplanması mümkün olur.  Aynı ağaç 600 veya 700 kadar meyve de verebiliyor. Avokado meyvesi bu hasat ile birlikte pazarlarda da adet hesabından satılıyor. Bu şekilde düşünüldüğünde avokado yetiştiriciliği getirisi ile de birçok çiftçinin ilk ziraat tercihleri arasında yer alıyor.

Sağladığı kâr ile birçok bölgede artık ekimi sıklaşan avokado yetiştiriciliği, sadece su ve gübre ile meyvelerini veriyor. Sadece bu giderler düşünüldüğünde de hasat döneminde birçok çiftçi ciddi kârlar ile ekim sezonunu kapatıyor.

 

Avokado Çekirdeği Çimlendirme

Avokado yetiştiriciliği için en sık tercih edilen yöntem çekirdeği çimlendirmektir. Hem ekonomik hem de oldukça doğal olan avokado çekirdeği çimlendirme yöntemi ile ilk avokado fidelerini elde etmek mümkün olur.

  • Öncelikle avokadonun çekirdeğini içinden alarak birkaç gün güneş altında iyice kurutmalıdır.
  • Çekirdek geniş kısımları suya değecek şekilde dört eşit mesafede kürdan ile delinir. Bu kürdanlar çekirdeğin suya düşmeden havada kalmasını sağlayacaktır.
  • Ardından kürdanlar yardımı ile bu çekirdek su dolu bir cam kavanozun üzerine yerleştirilir. Kürdanlar çekirdeği tutar v e çekirdeğin geniş olan kısmı su ile temas eder.
  • Kavanoz güneş alan bir yere yerleştirilir. Direkt olarak güneşi almadan pervaz eşliğinde bu çekirdek bekletilir.
  • Suda bekleme sonucu çekirdek 8 hafta içerisinde köklenir ve filizlenir. Elde edilen bu filizler 15-20 santim uzunluğa ulaştığında bu kökler yarıdan kesilir ve köklerin kalınlaşması sağlanır.
  • İlerleyen süreçte yaprakların gövdeden patlaması üzerine artık toprak eşliğinde fide ekilmeye hazırdır. Ekim koşullarına uygun olarak üreticiler fideleri ekerek başarılı şekilde avokado yetiştiriciliği konusunda diğer adımlara geçebilir.

Yaklaşık 8 hafta içerisinde çekirdeğin şişmesi ve bu sürece yanıt vermesi gerekir. Eğer sonuç alınamadıysa tekrar üretici aynı işlemler ile yeni bir çekirdeği suya koymalıdır.

 

Avokado Yetiştiriciliği Yapacak Olanlara Tavsiyeler

Avokado her ortamda kolayca yetişebilen bir egzotik meyvedir. Avokado yetiştiriciliği yapmak isteyen çiftçiler, hasat aşamasına kadar titiz bir çalışma sürerek başarılı bir sezonu geride bırakabilirler.

  • Avokado yetiştiriciliği yapacak olanlara tavsiyeler konusunda ilk sırada filizlendirme işleminde dikkat edilmesi gerekenler gelir. Bu aşama bir ağacın ilk oluşumunu temsil eder ve köklerin yeteri kuvvete sahip olmaları önemlidir. Erken dönemde yapılan ekim işlemleri fidenin zayıf kalmasını sağlar. Bu nedenle çiftçiler bu aşamada sabırla beklemeli ve köklerin iyice kuvvetlenmesi ile dikim işlemine geçmelidir.
  • Her meyvede olduğu gibi avokado meyvesinde de güneş ve su dengesi çok önemlidir. Mutlaka dikim aşamasında meyvelerin ihtiyacı olan güneş ortamı sağlanmalı ve özellikle yaz mevsiminde oldukça titiz bir sulama işlemi gerçekleştirmek gerekir.

Hasat aşamasında çiftçiler bütün ürünleri tüketicilere ulaştırmak ve geçen zamanda mağdur olmamak için meyvelerin toplanma aşamasında bırakılan sap boylarına çok dikkat etmelidir. Şayet sapı kopan bir meyve çürümeye açıktır. Bu nedenle saplarda mutlaka belirli ölçüler meyvenin üzerinde kalmalı ve titiz bir hasat işlemi uygulanmalıdır.

 

kaynak: https://inhabitat.com/how-to-grow-an-avocado-tree-from-an-avocado-pit/

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir